“We mogen ons niet te veel als een organisatie gedragen.”

“We mogen ons niet te veel als een organisatie gedragen.” Het is iets wat ik me de laatste weken een paar keer heb horen zeggen. Op vergadering na de uren. Aanwezig zijn vrienden en collega’s die mee willen werken aan dat project dat niemand uitgelegd krijgt: Gent M. Het zijn meetings waarin we ons proberen te organiseren voor de nieuwe projecten. Brainstorms waarin we ideeën proberen waar maken. In dit geval een Gent M radio show. 

Vergaderingen, brainstoms, projecten, organiseren… Klinkt zeer work-ish, i know. En toch, daar zit ik te verkondigen dat we ons niet te veel als organisatie mogen gedragen. Het heeft iets surrealistisch. En dat is het ook. Misschien moet ik volgende keer een print van ons logo meebrengen met daaronder: ceci n’est pas une organisation. Zou dat mijn punt maken? Of is dat schilderij te veel een cliché? Ik hoop niet, want los van de vaak flauwe verwijzingen in de media en politiek is het nog steeds een sterk kunstwerk. 

Magritte zijn manier om te zeggen dat we voorbij het kunstwerk moeten kijken, dat we de kunst in vraag moeten stellen. Misschien probeer ik mijn opleiding aan de Universiteit te herwaarderen (ik ben master in de kunstwetenschappen). Of misschien hebben de esthetici een grote rol in de maatschappij dat zelf willen toegeven. Maar wat Magritte dreef in zijn kunst (en vele kunstenaars na hem) is iets wat ik in de huidige maatschappij op een grote schaal zie groeien. De nood om dingen in een ander kader te plaatsen en het huidige kader te bevragen. We kunnen de werkelijkheid pas begrijpen door het te herkaderen.

Lees in deze context deze tekst eens uit 1980.

Lees in deze context deze tekst eens uit 1980.

Dat pijp-schilderij van Magritte heet eigenlijk La trahison des images, het verraad der voorstelling. En hoezeer het beeld gepopuliseerd is, het is nog steeds een interessante waarschuwing. Iets waar we alert voor moeten blijven. De afbeelding van de pijp is de pijp niet, de kaart van het landschap is het territorium niet, het facebookprofiel is de persoon niet. Of in ons geval: de structuur is de organisatie niet. 

 

Bij Gent M is dat niet zo een groot gevaar zou je denken. We zijn een totaal ongestructureerde organisatie. Een groep vrienden en collega’s die verzamelen na het werk om te praten over de impact van technologie op ons leven. En toch worden er vaak organisatie-achtige argumenten gebruikt of voorstellen gedaan. Het gaat over geen nieuwsbrieven versturen, omdat “mensen dat toch niet lezen” (dezelfde mensen die dagelijkse door 1000 facebook updates scrollen en voor 100 evenementen worden uitgenodigd op zoek naar afleiding en inspiratie). Het gaat over de proefopname niet willen uitzenden omdat hij niet perfect is (mijn eigen woorden). En dat terwijl er niemand een perfect product van ons verwacht. Het gaat over een mission statement schrijven en niet tot een besluit kunnen komen. Misschien doordat iedereen een andere missie heeft?

Het zijn allemaal momenten waarop ik denk: we beginnen te veel op een organisatie te lijken. En dat is niet nodig want iedereen van ons heeft al een job in een echte organisatie. 

Dus ja, we zullen mailings uitsturen, om inspiratie en updates te delen. Ik zal hem zelf schrijven, versturen en ondertekenen. En als ik de tijd niet vind dan kan iemand anders het doen. Dus ja, we publiceren de eerste opname van de Gent M radio show. Dan wordt je mee padvinder op onze zoektocht naar een nieuwe manier om dat verhaal te vertellen. Dus ja, de nieuwe website wordt gepubliceerd met een klad versie van ons mission statement. Refresh de pagina eens, er is ondertussen misschien al iets veranderd.

Het lijken evidente zaken, en toch trappen we zelf in de val van de organisatiedwang. Waarom? Volgens mij zijn er twee oorzaken: nabootsing en gewoontes.

Weg met de mimesis die ervoor zorgt dat we meer op de rest dan op onszelf lijken. Ook al is ons beeld dan onduidelijk want anders.

Weg met de gewoontes die de kwetsbaarheid en non-conformisme uit de teksten en projecten haalt. Ook al passen we dan niet in het beeld en de verwachtingen die overheden en adverteerders van ons hebben.

Gelden deze opmerkingen enkel voor mezelf of de GentM medewerkers? Ik geloof van niet. Denk eens na hoe vaak jij en je collega’s op een organisatie proberen te lijken? En waarom dat zo is? Probeer stil te staan bij de gewoontes en mimesis die je drijven in de dagdagelijkse dingen en hoe anders het zou zijn om te werken voor friends in plaats van brands.